Czego wymaga efektywne nauczanie?

Właściwa struktura doświadczeń z zakresu uczenia się jest kwestią zarówno potencjalnej logiczności czy wewnętrznego zorganizowania, tzn. zrozumiałości samego doświadczenia (lub materiału), jak i odpowiedniej pod względem treści i zorganizowania struktury wiedzy ucznia – stanu jego gotowości (Ausubel, 1966). Właściwie dobrane i właściwie zorganizowane doświadczenia spełniają obydwa te warunki (Hunt, 1961).

Założenie nr I Założenie to wiąże się z kilkoma podanymi w rozdziale 11. regułami oznacza… nadrzędnymi rozwoju, ponieważ ważną częścią definicji właściwej struktury są cechy struktury wiedzy ucznia. W rozdziale 11. dowiedzieliśmy się, że struktury te są w zasadzie wytworem przebiegających w czasie procesów interakcji między genami a środowiskiem.

A oto reguły rozwoju, które w moim przekonaniu wiążą się z zagadnieniem właściwej struktury – warunku efektywnego nauczania. W każdej z trzech wymienionych kategorii prawa te zostaną najpierw sformułowane, a następnie omówione pod kątem ich potencjalnych implikacji na użytek nauczania. Celowe będzie tu odwołanie się do podanych przez Gagne’a (1960) warunków różnych rodzajów uczenia się, a także do naszych reguł wzmocnienia i kary, jako że teoria nauczania powinna – jak pamiętasz – wywodzić się z teorii rozwoju oraz z praw uczenia się (Bruner, 1966). W nauczaniu należy brać pod uwagę, iż:

– 1. Zasadniczą funkcją działania genów jest wytwarzanie tysięcy rodzajów białek, które: a) służą jako podstawowy materiał budulcowy komórek, oraz b) działają jako specyficzne enzymy w większości biochemicznych reakcji życiowych (podstawowa reguła działania genów).

– 2. Podstawową funkcją doświadczenia w rozwoju jest dostarczanie stymulacji niezbędnej do wywołania działania genów (podstawowa reguła doświadczenia).

– 3. Rozwój jest ciągłym, uporządkowanym i podlegającym określonym prawom następstwem zmian strukturalnych i funkcjonalnych, które zachodzą w czasie w żywym organizmie wchodzącym w interakcje ze swym środowiskiem (podstawowa reguła interakcji).

– 4. Działanie genów jest w zasadzie takie samo u wszystkich żywych organizmów (reguła ogólności).

– 5. Żywe organizmy mają potencjał genetyczny o wiele większy od tego, który zwykle ujawniają (reguła ogólnej plastyczności).

– 6. Doświadczenie jest najskuteczniejsze wówczas, gdy uzupełnia działania wstępnie zaprogramowanych mechanizmów (reguła uzupełniania się działań).

– 1. Aby doświadczenie skutecznie stymulowało działanie genów, musi być ono właściwego rodzaju (reguła zgodności).

– 8. Aby doświadczenie było skuteczne, musi się ono zmieniać w czasie (reguła habituacji).

– 9. Struktury wiedzy, rozwijające się stopniowo wskutek interakcji genów i doświadczenia, rozwijają się w taki sposób, że stare struktury są zawsze włączane w nowe (reguła stopniowego włączania).

– 10. Zdolność do dalszego rozwoju oraz efektywność tego rozwoju zmieniają się w funkcji doświadczenia i czasu (reguła transferu).

– 11. Rozwój przebiega od zdolności do podstawowych reakcji fizjologicz- nych ku zdolnościom do złożonych reakcji poznawczych (reguła zwiększania się złożoności).

– 12. Rozwój postępuje w kierunku od większego do mniejszego podobieństwa między jednostkami (reguła zwiększającego się różnicowania).

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *