Dobry psycholog z Gdynii. Fachowa pomoc psychologiczna. Sprawdź sam!

Nowoczesna psychologia a starożytna psychologia Wschodu

Jednakże większość teoretyków osobowości nie uwzględnia nawet tego, iż istnieją takie psychologie, jak Abhidhamma. A jeśli nawet te psychologie zwróciłyby ich uwagę, to najprawdopodobniej większość teoretyków odniosłaby się z zastrzeżeniami do ich trafności pod każdym względem. Na przykład, z punktu widzenia behawiorysty, takie psychologie, jak psychologie Wschodu winny być odrzucone ze względu na swój introspekcyjny i fenomenologiczny charakter. Stanowisko behawiorystyczne zakłada, iż wewnętrzne doświadczenie nie może być badane w sposób naukowy, a zatem psychologia nie może opierać się na introspekcji. Behawioryzm od zarania wiódł walkę z titchenerowskimi introspekcjonistami, którzy przyjmowali założenia zupełnie podobne do założeń Abhidhammy, że świadomość jest bezpośrednio obserwowalna i składa się z dających się opisać elementów oraz że zadaniem psychologa jest analizowanie ich. Wyrażając stanowisko behawiorystów Watson (1913) występował z wyraźną krytyką introspekcjonistów, którym przypisywał zastępowanie „świadomością” tego, co było poprzednio określane jako dusza: „Wydaje się, że nadszedł już czas, gdy psychologia musi odrzucać wszystko to, co odnosi się do świadomości, i nie należy się dalej łudzić, że przedmiotem obserwacji psychologii są stany psychiczne” (s. 163). Antyintrospek- cyjne nastawienie z pewnością skłaniałoby behawiorystów do przeciwstawiania się wartości i zasadności psychologii Wschodu.

Od kiedy nowoczesne psychologie skierowały swą uwagę na starożytne psychologie Wschodu, uprzedzenia wobec nich, takie jakie mieli behawioryści, tracą na znaczeniu. Psychologie Wschodu wywodzą się zasadniczo z tradycji religijnych i metafizycznych, lecz opierają się również na obserwacji i bezpośrednim doświadczeniu. Psychologie Zachodu wywodzą się głównie z tradycji filozoficznych i naukowych. Każda z nich ma własną domenę i własne ograniczenia: psychologie Wschodu, podobnie jak nasze psychologie, są godnymi uznania teoriami ludzkiego zachowania. Fala zainteresowania psychologiami Wschodu wskazuje, że wreszcie zdobyły one nasze uznanie.

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.