Dobry psycholog z Gdynii. Fachowa pomoc psychologiczna. Sprawdź sam!

Rola procesów emocjonalnych w zachowaniu człowieka

Mówiąc o mechanizmie działania nie można pominąć procesów emocjonalnych i ich roli w zachowaniu człowieka. Żyjemy w czasach, w których zagadnienie emocji uległo dewaluacji i mówienie o nich staje się sprawą trochę wstydliwą. Trudno jednak zrozumieć jednostkę ignorując ważne regulatory jej czynności. Zgodnie z koncepcją poznawczą emocje – podobnie jak motywacja – są wywoływane przez informacje wewnętrzne i zewnętrzne. Najpierw jest więc informacja, a później dopiero uczucie. Chciałbym omówić genezę i znaczenie emocji w różnych procesach poznawczych.

Powiedziałem już, że ważną rolę w życiu jednostki pełni orientacja w otoczeniu, a szczególnie formułowanie oczekiwań o przyszłych stanach rzeczy. Niepewność dotycząca tych stanów często wywołuje ciekawość, która z kolei pobudza jednostkę do poszukiwania informacji. W przypadku, gdy człowiek nie jest zdolny sformułować przewidywań, gdy nie umie postawić diagnozy lub prognozy, rodzi się lęk i niepokój. Wytworzenie niezgodnych lub sprzecznych informacji o stanie rzeczy może wywoływać wstyd i poczucie winy. Poprawnej orientacji w otoczeniu towarzyszą takie uczucia, jak satysfakcja, zadowolenie lub „szczytowe doznani a”. Proces wartościowania również generuje stany emocjonalne. W trakcie określenia wartości pozytywnych rodzą się emocje dodatnie, wartościom negatywnym towarzyszą zaś takie uczucia, jak lęk, zagrożenie i niepokój. Wreszcie w omawianym już przeze mnie procesie podejmowania decyzji i wykonywania działań również występują specyficzne stany emocjonalne. Wykrycie rozbieżności między poziomem aspiracji a osiągnięciami jednostki wywołuje pewne napięcie i nadzieję. Redukcja tej rozbieżności daje człowiekowi satys- f a k c j ę. Emocje uwikłane Są więc w ptocesy informacyjne.

Wielu ludzi posiada fałszywe poglądy na temat roli emocji w życiu jednostki. Często słyszy się opinię, że one deformują, zniekształcają i zakłócają proces poznawania i zmiany rzeczywistości, że są „złymi siłami”, od których trzeba się wyzwolić. Trudno zgodzić się z tymi uproszczonymi poglądami. Wiele danych empirycznych wskazuje, że uczucia mogą pełnić w procesie informacyjnym zarówno pozytywną, jak i negatywną rolę. Zgodnie z prawem Yerkesa-Dodsona istnieje nieliniowa zależność między pobudzeniem emocjonalnym a efektywnością działania: wzrost tego pobudzenia do pewnego stopnia zwiększa poziom wykonania zadania: dopiero zbyt silne stany uczuciowe zakłócają i deformują ludzkie czynności.14

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.