Dobry psycholog z Gdynii. Fachowa pomoc psychologiczna. Sprawdź sam!

ROZWÓJ SPRAWNOŚCI W ŻYCIU CODZIENNYM CZ. II

A. Dzierżanka wyróżnia następujące główne momenty w kształtowaniu się umiejętności posługiwania się przez dziecko przedmiotami codziennego użytku:

– 1. Zdobycie orientacji, do jakiej części ciała należy dana część ubioru (np. koszula – tułów: bucik – noga: czapka -głowa) lub do czego służy dane narzędzie (np. łyżka – do jedzenia, ołówek – do pisania, igła – do szycia itp.).

– 2. Wyróżnienie części istotnych w strukturze przedmiotów użytkowych i narzędzi (np. otwory na głowę i szyję w koszuli: cholewka i podeszwa u bucika: dziurki w cholewkach jako otwory na sznurowadła: trzonek u łyżki i jej część do czerpania: otwory do włożenia palców i dwa ostrza u nożyczek: .tępy i zaostrzony koniec ołówka itp.). Im dokładniej poznało dziecko budowę danego narzędzi», tym lepiej może się nim posługiwać.

– 3. Wypracowanie odpowiedniej formy kinetycznej. Autorka (za Krie- stownikowem) wyodrębnia tu następujące kolejne fazy:

– a) zarysowanie się stereotypu dynamicznego – opanowania głównych elementów ruchu i składanie ich w całość ruchowego działania (przy znacznym zahamowaniu i zmąceniu działania oraz dużej liczbie współ- ruchów, takich jak: wysuwanie języka, huśtanie nogami: kiwanie się na krześle w czasie jedzenia itp.):

– b) doskonalenie się stereotypu – pewne upłynnienie sposobu działania, połączone ze stopniowym zanikiem współruchów i zmniejszeniem napięcia w układzie mięśniowym, oraz zwiększenie się sprawności działania. W tej fazie dzieci nie osiągają jednak pełnej precyzji ruchów. Męczą się szybko i dlatego łatwo przerywają i porzucają daną czynność (np. przy wycinaniu nożyczkami):

– c) utrwalenie się stereotypu, usprawnienie i zautomatyzowanie czynności. W tej końcowej fazie dzieci wykonują czynności poprawnie, precyzyjnie i płynnie. Kontrolują też umiejętnie ich przebieg i wynik oraz wprowadzają konieczne poprawki (np. wyłożenie kołnierzyka przy koszuli, wyrównanie fałd i zmarszczek na skarpetce, wyrównanie końców sznurowadeł przed ich zawiązaniem itp.)i

Tabela 16, opracowana przez A. Dzierżankę-Wyszyńską (1972) na podstawie A. Gesella i T. L. Ilg1, ukazuje stopniowe doskonalenie się techniki jedzenia u dzieci i zmianę ich reakcji na posiłki wraz z wiekiem.

U niektórych dzieci pod koniec 3 r.ż. obserwuje się swoisty „rytuał” podczas posiłków: dziecko je tylko wówczas, gdy siedzi na tym, a nie na innym krześle, ze „swojego” talerza, nie chce jeść w obecności osób obcych, ojciec opowiada mu bajkę albo pokazuje książeczkę z obrazkami itp: Utrwalanie przez dorosłych tego rodzaju nawyków przyczynia się do wystąpienia wielu trudności w karmieniu dziecka i jego jedzeniu. Trudności mogą być jednak spowodowane także nadmiernymi wymaganiami otoczenia wobec małego dziecka, które nie jest jeszcze na tyle samodzielne, aby w pełni opanować sprawność jedzenia w sposób szybki i estetyczny. Na ogół dzieci wychowywane w żłobkach w znacznie krótszym czasie niż dzieci wychowywane wyłącznie w rodzinie opanowują technikę samodzielnego jedzenia, jak również inne nawyki związane z samoobsługiwaniem się, takie jak nakładanie czapki, bucików, płaszcza, zapinanie guzików itp. Wychowanie w żłobku, a potem w przedszkolu przyczynia się także do

Podobne Artykuły

Zostaw odpowiedź

Twoj adres e-mail nie bedzie opublikowany.